Khám phụ khoa là việc phụ nữ nên thực hiện định kỳ, không chỉ khi có biểu hiện bất thường. Tuy nhiên, rất nhiều người còn băn khoăn: đang trong kỳ kinh nguyệt có đi khám phụ khoa được không, hay bắt buộc phải đợi sạch kinh?
Thực tế, không phải mọi trường hợp khám phụ khoa đều cần tránh ngày hành kinh. Việc có cần chờ sạch kinh hay không phụ thuộc vào mục đích khám và loại xét nghiệm được chỉ định.
Vì sao phụ nữ nên khám phụ khoa định kỳ?
Khám phụ khoa định kỳ giúp:
- Phát hiện sớm các bệnh viêm âm đạo, viêm cổ tử cung
- Tầm soát ung thư cổ tử cung
- Phát hiện u xơ tử cung, polyp nội mạc, nang buồng trứng
- Đánh giá sức khỏe sinh sản và tình trạng nội tiết.
Khám phụ khoa định kỳ giúp phát hiện sớm các bệnh lý phụ khoa và bảo vệ sức khỏe sinh sản phụ nữ
Nhiều bệnh phụ khoa ở giai đoạn đầu không có triệu chứng rõ ràng, chỉ được phát hiện thông qua thăm khám và xét nghiệm định kỳ.
Bao lâu nên khám phụ khoa một lần?
- Phụ nữ trong độ tuổi sinh sản nên khám 6–12 tháng/lần.
- Cần đi khám sớm hơn nếu xuất hiện:
- Ngứa, rát vùng kín
- Khí hư bất thường (màu, mùi, số lượng)
- Rối loạn kinh nguyệt
- Đau bụng dưới, đau khi quan hệ
- Ra máu âm đạo bất thường ngoài kỳ kinh.
Có phải khám phụ khoa lúc nào cũng cần sạch kinh?
Không.
Cần phân biệt rõ khám phụ khoa định kỳ và khám khi có triệu chứng hoặc theo chỉ định đặc biệt.
Những trường hợp nên đợi sạch kinh khi khám phụ khoa
Với khám phụ khoa định kỳ, thời điểm phù hợp nhất là sau khi sạch kinh 3–5 ngày.
Thời điểm này thường được áp dụng khi thực hiện:
- Pap smear hoặc ThinPrep
- Xét nghiệm HPV
- Siêu âm đầu dò âm đạo định kỳ
- Soi tươi khí hư.
Thời điểm khám phụ khoa phù hợp nhất là sau khi sạch kinh 3 đến 5 ngày để kết quả chính xác
Lý do nên đợi sạch kinh:
- Máu kinh có thể làm nhiễu mẫu xét nghiệm
- Khó quan sát rõ cổ tử cung và niêm mạc
- Kết quả có thể không chính xác, phải làm lại xét nghiệm.
Đây được xem là “thời điểm vàng” để tầm soát và kiểm tra phụ khoa định kỳ.
Những trường hợp không cần – hoặc không nên – chờ sạch kinh
Khám phụ khoa khi có triệu chứng bất thường. Trong các trường hợp sau, phụ nữ không nên trì hoãn việc đi khám, kể cả đang trong kỳ kinh:
- Rong kinh, rong huyết
- Ra máu nhiều, kéo dài trên 7 ngày
- Đau bụng kinh dữ dội, khác thường so với mọi tháng
- Ra máu cục lớn kèm mệt mỏi, choáng, hoa mắt.
Phụ nữ có triệu chứng rong kinh hoặc ra máu bất thường cần đi khám phụ khoa ngay dù đang hành kinh
Những biểu hiện này có thể liên quan đến:
- Rối loạn nội tiết
- U xơ tử cung, polyp
- Lạc nội mạc tử cung
- Thai ngoài tử cung
- Rối loạn đông máu
Việc chờ sạch kinh trong những trường hợp này có thể làm chậm chẩn đoán và điều trị.
Khám nội tiết - xét nghiệm hormone
Một số xét nghiệm nội tiết như FSH, LH, Estradiol cần thực hiện vào ngày 2 đến 3 của chu kỳ kinh nguyệt
Một số xét nghiệm nội tiết bắt buộc phải thực hiện đúng ngày hành kinh, thường là ngày 2–3 của chu kỳ, bao gồm:
- FSH
- LH
- Estradiol.
Các xét nghiệm này giúp đánh giá:
- Chức năng buồng trứng
- Dự trữ noãn
- Tình trạng rối loạn hormone sinh dục nữ.
Trong trường hợp này, không những không cần tránh ngày kinh, mà còn phải đi khám đúng thời điểm bác sĩ chỉ định để kết quả có giá trị chẩn đoán.
Khám phụ khoa thường bao gồm những gì?
Tùy theo độ tuổi, tình trạng sức khỏe và triệu chứng, bác sĩ có thể chỉ định:
- Khám âm hộ – âm đạo – cổ tử cung
- Soi tươi khí hư
- Pap smear hoặc xét nghiệm HPV
- Siêu âm tử cung – buồng trứng
- Xét nghiệm nội tiết khi cần thiết.
Cần chuẩn bị gì trước khi đi khám phụ khoa?
Để đảm bảo kết quả chính xác, phụ nữ nên:
- Không quan hệ tình dục 24–48 giờ trước khi khám
- Không thụt rửa sâu âm đạo, không đặt thuốc âm đạo
- Ghi nhớ ngày đầu của kỳ kinh gần nhất
- Mô tả rõ các triệu chứng đang gặp (nếu có).
Phụ nữ chưa từng quan hệ có cần khám phụ khoa không?
Có.
Trong trường hợp này, bác sĩ sẽ lựa chọn phương pháp phù hợp:
- Không sử dụng đầu dò âm đạo
- Chủ yếu siêu âm qua bụng và làm các xét nghiệm cần thiết
Việc khám phụ khoa ở phụ nữ chưa quan hệ vẫn đảm bảo an toàn, kín đáo và phù hợp y khoa.
Những nguyên tắc phụ nữ cần ghi nhớ
- Không phải cứ đang có kinh là không được đi khám
- Khám phụ khoa định kỳ nên thực hiện sau sạch kinh
- Có dấu hiệu bất thường cần đi khám ngay, không chờ
- Xét nghiệm nội tiết cần thực hiện đúng ngày theo chỉ định.
Kinh nguyệt là hiện tượng sinh lý bình thường và không phải rào cản cho việc chăm sóc sức khỏe phụ nữ. Điều quan trọng là hiểu rõ mục đích khám và lựa chọn đúng thời điểm. Khám phụ khoa định kỳ và đúng cách giúp phát hiện sớm bệnh lý, bảo vệ sức khỏe sinh sản và nâng cao chất lượng cuộc sống lâu dài.
